780 hasil
Menampilkan 1–20 · 0,33 detik · RSS
روش شناسی علوم انسانی
ISSN 1608-7070 · پژوهشگاه حوزه و دانشگاه · 780 artikel di indeks
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
اجتماعاتِ علمی، سلامتِ پژوهش و سازمانهای مرزی: پژوهشی نظری در امکان حفظِ سلامتِ پژوهش در اجتماعاتِ علمی در ایران
مقدمه و اهداف: پژوهش‌های علمی، نه توسط دانشمندان به‌طور مجزا، بلکه درونِ یک اجتماع و به واسطۀ مناسبتهای موجود در آن اجتماع انجام می‌شود. یک اجتماع علمی، زمانی به درستی کار خواهد کرد که هنجارها و «اخلاق» خاصی در آن برقرار باشد، به عبارتی اجتماع دارای یکپارچگی باشد. همچنین پژوهش‌های علمی نیازمند پول…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
تکنیک استخراج استعاره زالتمن در پژوهش‌های کیفی
مقدمه و اهداف: زالتمن (1996) معتقد است که حدود 80 درصد از کل ارتباطات انسانی غیرکلامی است. لحن، ظرافت و سایر ویژگی‌های گفتاری، همراه با سایر نشانه‌های غیرکلامی، مانند زبان بدن، بر معنای کلمه گفتاری تأثیر می‌گذارد. استفاده از تصاویر غیرکلامی در کنار مکالمات کلامی نه‌تنها پیام‌های دقیق‌تری را ارائه…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
هستی‌شناسی و معرفت‌شناسی نظریه های سازمان و مدیریت از منظر «وضعیت پساپست مدرن»
مقدمه و اهداف: تحولات فکری اواخر قرن بیستم و آغاز قرن بیست‌ویکم نشان می‌دهد که پست‌مدرنیسم، علی‌رغم نقش انتقادی مهم خود در به چالش کشیدن قطعیت‌های مدرنیستی و افشای پیوندهای قدرت و دانش، به‌تدریج با محدودیت‌های نظری و عملی جدی مواجه شده است. تأکید افراطی بر نسبی‌گرایی معرفتی، نفی روایت‌های کلان، و…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
تحلیل جایگاه ابطال فرضیه صدفه تشریعی در فرایند اکتشاف مکتب در اقتصادنا
مقدمه و اهداف: اندیشه شهید سید محمدباقر صدر یک منظومه فکری منسجم است که جوهر آن در روش تولید معرفت و سازوکار دستیابی به آن نهفته است. با این حال، بخش عمده‌ای از پژوهش‌های انجام‌شده درباره اندیشه او، گرفتار تقلیل‌گرایی رشته‌ای شده و آثار او به‌صورت جزایر جداگانه‌ای (اقتصادنا در حوزه اقتصاد و الأسس…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
طرحی از نظریه عاملیت و ساختار بر اساس معرفت‌شناسی رئالیستی علامه طباطبایی
مقدمه و اهداف: مسئله نسبت میان «عاملیت» و «ساختار» از بنیادی‌ترین مباحث نظری در علوم اجتماعی است و طیف گسترده‌ای از نظریه‌های جامعه‌شناختی، از رویکردهای ساختارگرایانه تا کنش‌گرایانه، کوشیده‌اند تبیین‌هایی متفاوت از این رابطه ارائه دهند. با این حال، بخش عمده این نظریه‌ها بر پیش‌فرض‌هایی معرفت‌شناختی…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
تحلیل عقلانیت پزشکی از منظر هرمنوتیک انتقادی: تنش «امر بالینی» و «امر بهداشتی»
مقدمه و اهداف: پزشکی امروز عموماً به‌مثابه دانشی عینی و هم‌سنخ با علوم طبیعی فهم می‌شود؛ دانشی که با تکیه بر مشاهده، اندازه‌گیری و مداخله فناورانه، بیماری را تشخیص داده و درمان می‌کند. با این حال، برخلاف ابژه‌های خاموش علوم طبیعی، پزشکی با بدنِ زیسته، رنجِ معنادار و تجربه‌های انسانی سروکار دارد؛…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
روش‌شناسی تحلیل انتقادی استعاره: مطالعه موردی «استعارۀ آب» در قانون آب و نحوۀ ملی شدن آن مصوب 1347۱۳۴۷
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: استعاره‌ها تنها ابزار ادبی نیستند، بلکه مکانیسم‌های شناختی هستند که افراد از طریق آنها جهان، روابط اجتماعی و قدرت نهادهای حکومتی را مفهوم‌سازی می‌کنند. از زمان انتشار اثر بنیادین لاکوف و جانسون با عنوان «استعاره‌هایی که با آنها زندگی می‌کنیم» (1980) نقش استعاره‌های…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
فرابرگزینش تحقیقات حکمرانی منابع انسانی
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: حکمرانی منابع انسانی کلید طلایی بهبود و تحول مدیریت دولتی است. حکمرانی منابع انسانی، بهبود در نحوه مدیریت منابع انسانی و مشارکت نخبگان در تصمیم‌گیری‌های کلیدی است. در چند دهه گذشته، اهمیت رویکردهای مبتنی بر حکمرانی و نقش مدیریت منابع انسانی گسترش یافته است، به‌طورکلی،…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
کاوشی انتقادی در روش‌شناسی مکس ون‌منن و پیشنهاد چهارچوبی تأملی برای پدیدارشناسی عمل
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: پارادایم‌های معرفت‌شناختی حاکم بر حوزه‌های کاربردی (نظیر آموزش و پرستاری) دستخوش یک «چرخش تفسیری بنیادین» شده‌اند. این دگرگونی، پژوهشگران را به ساحت کندوکاو در غنای تجارب زیسته سوق داده است و در این ساحت، رویکرد هرمنوتیکی مکس ون‌منن جایگاهی یگانه یافته است؛ زیرا توانسته…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
سوگیری بازماندگی در تحلیل و تفسیر داده‌ها و راهکارهای کاهش آن
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: سوگیری بازماندگی یکی از سوگیری‌های شناختی حائز اهمیت است که در تفسیر و تحلیل داده‌ها و فرایند تصمیم‌گیری تأثیرگذار می‌باشد و سبب می‌شود که فرد به تصمیماتی برسد که ممکن است درست نباشد یا به‌دلیل نادیده گرفتن برخی اطلاعات مهم، ناکام باشد. شناخت و درک این سوگیری می‌تواند به…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
دیدگاه آمارتیاسن و نقد و تحلیل غفلت‌های چهارگانه از آثار آدام اسمیت
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: آدام اسمیت به‌عنوان بنیان‌گذار مکتب کلاسیک اقتصادی، با دو اثر اصلی «ثروت ملل» (۱۷۷۶) و «نظریه احساسات اخلاقی» (۱۷۵۹) شناخته می‌شود. باوجوداین، در تاریخ تفکر اقتصادی، اسمیت عمدتاً با کتاب نخست شناسایی شده و اثر دوم که حاوی آموزه‌های عمیق فلسفی، روان‌شناختی، حقوقی و اخلاقی…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
بررسی کاربست نظریه اخلاق وظیفهگرایی در تابع رفاه اجتماعی رالز
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: از برخی سیاست‌های اقتصادی مانند سیاست‌های درآمدی انتظار می‌رود تغییراتی در توزیع یا بازتوزیع درآمد ایجاد کنند که به آن بایسته‌های رفاهی می‌گویند؛ مانند اینکه وضعیت فقرا بهبود یابد و از ثروت و درآمد برخی افراد جامعه کاسته شود. بایسته‌های رفاهی در دانش اقتصادی مربوط به…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
تکرارپذیری به‌مثابه مفهومی زمینه‌مند: بازاندیشی در بحران تکرارپذیری علم
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: تکرارپذیری (replicability) همواره یکی از شاخص‌های بنیادین در تمایز علم از دیگر اشکال شناخت تلقی شده است. این ایده که یک نتیجه علمی باید در شرایط مشابه توسط پژوهشگران مستقل بازتولید شود، به‌طور ضمنی پشتوانه اعتماد ما به یافته‌های علمی قرار گرفته است. باوجوداین، در دو دهه…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
ارائه مدل پیشنهادی تار عنکبوتی: الگوی تکاملی با کاربست مدل پیاز پژوهش
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: در حوزه روش‌شناسی تحقیق، مدل‌های متعددی برای هدایت پژوهشگران در طراحی و اجرای مطالعات علمی توسعه یافته‌اند. یکی از مدل‌های شناخته‌شده، مدل پیاز پژوهش ساندرز است که مراحل مختلف فرآیند تحقیق را به‌صورت لایه‌های پیاز توصیف و به محققان کمک می‌کند تا با در نظر گرفتن ابعاد…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
مصاحبه‌گران الگوریتمی و بازاندیشی در تولید دانش: به‌سوی روش‌شناسی انتقادی هوشمند در پژوهش‌های کیفی مبتنی‌بر هوش مصنوعی
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: تحولات پرشتاب فناوری‌های هوش مصنوعی، بازاندیشی در روش‌های تولید دانش را به ضرورتی انکارناپذیر بدل ساخته‌اند. در این راستا، حوزه هوش مصنوعی به‌سرعت در حال پیشرفت و آماده است تا روش‌های تحقیق ما را متحول کند. یکی از نمودهای بارز این تحول، ورود «مصاحبه‌گران الگوریتمی» به…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
اعتبارسنجی پژوهش های فراترکیب با تأکید بر روش اعتبارسنجی کانکوال
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: پژوهش‌های کیفی در سالهای اخیر با رشد و اقبال چشمگیری از سوی محققان حوزه‌های مختلف به‌ویژه حوزه علوم انسانی و علوم اجتماعی مواجه شده است. هم‌زمان با استقبال از روش‌های کیفی، انتقادات و خلأهای مهمی نیز درخصوص فرایند انجام روش‌های کیفی و میزان اعتماد به آنها مطرح شده است…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
روش مردم‌نگاری اینترنتی چندوجهی در مطالعات زندگی روزمره با تأکید بر شبکه‌های اجتماعی
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: مطالعات زندگی روزمره در علوم اجتماعی و انسانی طی دهه‌های اخیر به دلیل تغییرات فناورانه و نفوذ همه‌جانبه‌ی اینترنت و شبکه‌های اجتماعی دگرگون شده است. از یک‌سو، زندگی روزمره‌ی معاصر درهم‌تنیدگی فزاینده‌ای با رسانه‌های دیجیتال، ابزارهای همراه و فضاهای اینترنتی پیدا کرده و…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
توسعه روش تحقیق علم طراحی بر مبنای رویکرد معرفت‌شناختی مبناگرایی
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: مبناگرایی معرفت‌شناختی با تأکید بر باورهای پایه و استنتاج منطقی، چهارچوبی برای تولید دانش منسجم در علوم انسانی و اجتماعی ارائه می‌دهد. این رویکرد در مواجهه با تعارض‌های معرفتی و ارزشی در پژوهش‌های میان‌رشته‌ای، به‌ویژه در حوزه‌هایی که ارزش‌های هنجاری نقش کلیدی دارند،…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
مروری نظاممند بر عقلانیت (مفهوم، دستهبندی، آرا و دیدگاههای صاحب‌نظران) در علوم اجتماعی با تأکید بر مدیریت
چکیده گسترده مقدمه و اهداف: عقلانیت مفهومی اساسی در فلسفه، علوم طبیعی و علوم اجتماعی است که در بعد نظری و عرصۀ کاربردی نقش ایفا می‌کند. «عقل» در سیر تاریخی خود از عقل نظری در «سنت افلاطونی-ارسطویی» تا عقل ابزاری مدرن دچار دگرگونی شده است مفهوم عقلانیت به‌عنوان یکی از مفاهیم محوری در علوم انسانی…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
فراتر از یک فراتحلیل: کاربرد فرا-فراتحلیل در علوم رفتاری
چکیده گستردهمقدمه و اهداف: فراتحلیل فراتحلیل‌ها (متامتاآنالیز یا فرا-فراتحلیل) یکی از انواع فراتحلیل مدرن است که در پاسخ به محدودیت‌های درونی فراتحلیل‌های کلاسیک و رشد فزایندۀ تعداد این پژوهش‌ها، ایجاد شده و توسعه یافته است؛ زیرا با افزایش تعداد فراتحلیل‌ها، مواردی مانند تضاد نتایج، سوگیری انتشار…