265 hasil
Menampilkan 1–20 · 0,70 detik · RSS
هنر و تمدن شرق
ISSN 2345-6612 · Nazar · 265 artikel di indeks
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
معماری به‌‌مثابۀ رسانه‌‌ای برای بازنمایی زمان در نقاشی؛ مطالعه‌‌ای تطبیقی بر ساختارهای فضایی در آثار جنید بغدادی و مازاتچو
زمان، بهعنوان یکی از پیچیده‌ترین مفاهیم در تاریخ اندیشۀ بشری، همواره مورد توجه اندیشمندان حوزههای مختلف بوده است. این پیچیدگی ذاتی سبب شده است تا بازنمایی‌های فلسفی زمان در آثار هنری به یکی از مباحث کلیدی در مطالعات میان‌رشته‌ای تبدیل شود. فهم سازوکارهای این بازنمایی‌ها ضمن درک عمیق‌تر…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
واکاوی معماری دوران نوسنگی و مس و سنگ در کرمانشاه(مطالعۀ موردی گنج‌دره و گودین‌تپه)
منطقۀ کرمانشاه در زاگرس مرکزی، با محوطه‌های باستانی شاخصی چون گنج‌دره و گودین‌تپه، از کانون‌های اصلی شکل‌گیری فرهنگ و معماری در دوران پیش از تاریخ ایران به‌شمار می‌رود. با وجود کاوش‌های متعدد، تمرکز بیشتر پژوهش‌های پیشین بر سفالینه‌ها و ابزارها بوده و به تحلیل‌های کالبدی و فضاییِ معماری کمتر توجه…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
مطالعۀ تطبیقی نشانه‌شناختی نقش ماه و ستاره در بشقاب‌های سیمین ساسانی با نقش شکار شاهی و بافتۀ ژاپونی(خزانۀ شوسوئین)
نمادهای آسمانی همچون ماه و ستاره در طول تاریخ در فرهنگ‌های گوناگون، مفاهیم متنوعی داشتند و در هنرهای کاربردی نیز بازتاب یافته‌اند. در این میان، بررسی تطبیقی این دو نماد در هنر ایرانِ دورۀ صفوی و ژاپنِ دورۀ ادو، میتواند سبب شناخت عمیق‌تری از زمینه‌های فرهنگی و معنایی آنها شود. پرسش اصلی این پژوهش…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
مطالعات آزمایشگاهی بر روی آلیاژ و ریزساختارشناسی اشیای فلزی از گورستان تاج‌امیر (دهنو) یاسوج، متعلق به هزارۀ دوم پیش‌از میلاد
مطالعه و شناخت فنــاوری‌های تولیــد و اســتفاده از فلزات در ساخت اشــیای مختلف در نقــاط مختلــف ایــران بسیار مهم اســت. با تولید آلیاژهای پایه‌مس، مانند برنز قلع‌دار و برنز آرسنیکی، صنعتگران کهن به سطح بالایی از دانش و مهارت فنی در زمینۀ متالورژی دست یافتند. محوطۀ باستانی گورستان تاج‌امیر در…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
شهرها، راوی جنگ اراده‌ها
در جنگ رمضان، برخورد اراده‌های دو جبهۀ ایران و آمریکا-اسرائیل مرحلۀ جدیدی را تجربه می‌کند و شهرهای ایران بخشی بسیار مهم از میدان این رویارویی است. فهم رخدادهای این رویارویی برای عبور (در معنای والتر بنیامینی آن) میتواند زمینۀ پرورش وجودی باشد که برای آبادانی همه‌جانبۀ سرزمین فرصتی تکین است. توجه…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
تجلی اندیشه‌های عرفانی حسین‌بن‌منصور حلاج بر آثار ارول آکیاواش و منصوره حسینی
بررسی و شناخت مفاهیم و آموزه‌‌های عرفان اسلامی در نهان‌خانۀ ساختار هنر نقاشی و تأمّل در آن از بایسته‌‌های مهم پژوهشی در دوران معاصر است. عرفان، نگاه شهودی و عاشقانه به هستی است و هنر در تمدن اسلامی از آن بهره برده و جایگاهی متفاوت از هنر در غرب دارد. حضور هنرمند در تمدن اسلامی فراتر از یک خالقِ اثر…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
گونه‌شناسی ابنیۀ اقامتی راهی عصر صفوی برپایۀ گزارش‌های جهانگردان غیرایرانی
دوران صفوی را عصر طلایی کاروانسراسازی خوانده‌اند و شاه‌عباس را پدر کاروانسراسازی ایران. در این دوره به دلیل رونق تجارت و گسترش روابط میان ایران و اروپا، ساخت راه و ابنیۀ اقامتی راهی رونق بسیار یافت. جهانگردان بسیاری از این امکان ارتباطی بهره گرفتند و راه‌های ایران را زیرپا گذاشتند و اقامتگاه‌هایشان…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
بررسی و بازشناسی مؤلفه‌های خودآموختگی در نقاشی‌های قهوهخانهای قاجار
نقاشی قهوهخانهای، جریان مستقل نقاشی مردمی ایران، جلوه‌ای از هنر خودآموخته و بازتاب‌دهندۀ هویت فرهنگی و مذهبی جامعه است. با وجود مطالعات متعدد دربارۀ تاریخچه و مضامین این هنر، به مؤلفه‌های خودآموختگی در ساختار تصویری آن کمتر توجه شده است. این پژوهش با هدف بازشناسی و تحلیل نظام‌مند مؤلفه‌های…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
گونه‌شناسی جواب آواز در موسیقی کلاسیک ایرانی با خوانشی فرمالیستی مبتنی‌بر آشنایی‌زدایی(مطالعۀ موردی: جواب آوازهای آلبوم نوا مرکب‌خوانی)
این پژوهش باهدف ارائة طرحی در راستای طبقه‌بندی، نام‌گذاری و تحلیل انواع جواب آواز، بهعنوان یکی از دو رکن اصلی قالب سازوآواز در موسیقی کلاسیک ایرانی صورت‌گرفته است. ازآنجاکه تاکنون پژوهش منسجمی به‌منظور تدوین روشی نظام‌مند در این زمینه انجام نشده، این پژوهش با درنظرداشتن ضرورت پرداختن به این…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
تحول واژگان موسیقایی ایران معاصر در بستر تعامل تمدنی شرق و غرب
موسیقی نه‌تنها بهعنوان یک هنر بلکه بهعنوان نظامی معرفتی و فرهنگی با پیشینه‌ای کهن مطرح می‌‌شود و ایران بهعنوان یکی از کانون‌های تمدن شرق، در شکل‌گیری و انتقال دانش موسیقی سهمی بنیادین بر عهده داشته است. در دورۀ معاصر با ورود مفاهیم نظری موسیقی غرب به نظام آموزشی ایران، بخشی از واژگان تخصصی این…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
بازنمایی هویت ملی در میراث فرهنگی(سده‌های اول تا پنجم هجری ایران)
این پژوهش با موضوع بازنمایی هویت ملی در میراث فرهنگی ایران در سده‌های اول تا پنجم هجری، به تحلیل ریشه‌ها، سازوکارها و استمرار ناسیونالیسم باستان‌گرا در ایران می‌پردازد. هدف اصلی، فهم چگونگی شکل‌گیری و بازتولید هویت ملی ایرانی در بستر فرهنگ، اسطوره‌ها، زبان و نمادها و بررسی نقش میراث فرهنگی در تثبیت…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
نقش واسطه‌ای امپراتوری عثمانی در انتقال مدرنیتۀ هنری غرب به ایران قاجاری: بررسی تطبیقی تحولات هنری دو کشور در قرن‌های هجدهم و نوزدهم
تحول مدرنیتۀ بصری در ایران قاجاری در بیشتر منابع تاریخی و هنری به گونه‌ای تبیین شده است که گویی این تحول نتیجۀ مواجهۀ مستقیم ایران با هنر و مفاهیم زیبایی‌شناختی اروپا بوده است اما بررسی تطبیقی مسیر انتقال این مفاهیم نشان می‌دهد نقش امپراتوری عثمانی، بهعنوان واسطه‌ای فعال و بومی‌ساز اولیه، در این…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
«چرخۀ بازخورد خودمولّد»؛بررسی تعامل بازیگر و مخاطب در تئاتر، از بهاراتا و زآمی تا فیشر- لیشته
مطالعات مخاطب یکی از چالش‌برانگیزترین حوزههای نظریه‌پردازی در تئاتر است. با وجود گسترش این مطالعات در دهه‌های اخیر و اهتمام نظریه‌پردازان معاصر به بازتعریف جایگاه مخاطب در فرآیند اجرا، بخش مهمی از رویکردهای کلاسیک شرقی در این زمینه کمتر مورد توجه پژوهش‌های تطبیقی قرار گرفته‌اند. هدف از پژوهش حاضر،…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
تداوم تمدنی ایران و منطق پیش‌روندۀ فضا
ایران در درجۀ نخست یک اسم است، اما واقعیتی هست که این اسم ناظر بر آن است. این واقعیت که بیش از هشتصد بار نام آن در شاهنامه تکرار شده، در طول سده‌های متمادی بارها در معرض هجوم‌های خارجی قرار گرفته است. با این همه و به‌رغم بحران‌ها و گسست‌های سیاسی، تداوم در لایه‌های فرهنگی این سرزمین حفظ شده؛ تداوم…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
مطالعه و بررسی اسکلت درون تابوت برنزی در قلعۀ فلک‌‌الافلاک به‌منظور تشخیص جنسیت، هویت و زمان زندگی آن
در بهمن 1383 خورشیدی، باستان‌شناسان میراث فرهنگی لرستان در روستای چوب تراش، واقع در 31 کیلومتری جنوب خرم‌‌آباد، تابوتی برنزی همراه با جسد، در عمق 60 سانتی‌متر از سطح زمین کشف کردند. مطالعات و گزارش اولیۀ میراث فرهنگی لرستان، جسد را مربوط به شاهزاده‌‌ای از فرمانروایان پارتی تشخیص داد؛ امپراتوری…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
واکاوی نقش نمادین آیینه در فرهنگ ایران و ژاپن بهعنوان ابزار زیست صلح‌آمیز و روشنایی‌بخشی
اشیای موجود در جهان دارای فرم، ساختار و معنایی هستند کـه بر تفکر، تخیل، رویا، عواطف و کنش‌های انسان نسبت به خویش و جهان پیرامون، اثر گذارند. دست‌سازه‌های بشر از دیرباز، نقش مؤثری در شکل‌گیری باورهای او داشته‌اند. تعدادی از آنها جنبۀ نمادین پیدا کرده و به آیین‌ها و مراسم راه یافته‌اند. ازآنجاکه…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
مطالعۀ تطبیقی سیر تحول متن و نقاشی‌های داستان مرغابی‌ها و لاک‌پشت در کلیله‌ودمنه، تحفه‌الاحرار و انوار سهیلی
داستان لاک‌پشت و مرغابی‌ها یکی از قدیمی‌ترین حکایاتی است که ریشۀ هندی دارد و به‌دلیل تمثیلی‌بودن در کتب دیگری مانند کلیله‌ودمنه، هفت اورنگ جامی و انوار سهیلی وارد شده است. ازسوی‌دیگر نقاشی‌های متعددی برای تزئین این نسخه‌‌ها انجام شده که تطبیق آنها با یکدیگر میتواند در اشتراک موضوع داستانی…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
نقش خیابان در تکوین هویت جمعی شهر اصیل اسلامی(تأملی بر شکل‌گیری مدینه و کوفۀ صدر اسلام)
مفهوم خیابان در پژوهش‌های حول شهر اسلامی، همواره بهعنوان عنصر مکمل سایر مؤلفه‌ها مطرح شده، درحالی‌که مؤلفه‌ای تشخص‌بخش به منظر شهر اسلامی است و شبکه‌ای فعال از جریان زندگی جمعی، مناسک اقتصادی و تعاملات اجتماعی را سامان می‌دهد. این پژوهش با رویکرد تحلیل مفهومی و تاریخی- کالبدی، جایگاه خیابان را در…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
شرق، جلوه‌گاه نور
شرق، جلوه‌گاه نورلذت ویژه‌ای که از شناخت شرق افسانه‌ای و اساتیری تا شرق تاریخی باستان دست می‌دهد، در سایر موارد احساس نمی‌شود. تاریخ تمدن شرق با پیشینۀ بیش از هفت هزارسال بیانگر این واقعیت است که تمدن بشر از شرق آغار شده و مثل: «نور از شرق است» به‌صورت واقعیتی انکارناپذیر تجلی یافته است. از دیدگاه…
-
Artikel Jurnal Teks lengkap
بررسی شاخص‌های مکان‌محوری محله در شهر دزفول با تکیه‌بر نقش رودخانۀ دز(نمونه موردی: محلۀ قلعه در شهر دزفول)
در ساختار شهرهای تاریخی ایران، شکل‌گیری محلات همواره با عوامل طبیعی و ضرورت های دفاعی در پیوند بوده است. شهر دزفول، بهعنوان نمونه‌ای ممتاز، در تعامل با رودخانۀ دز و بهره‌گیری از توپوگرافی اطراف آن شکل گرفته و این پیوند، ساختاری دفاعی، خودکفا و هویت‌ساز را به وجود آورده است. محلۀ قلعه، بهعنوان…