152 hasil
Menampilkan 1–20 · 0,22 detik · RSS
ULUM
ISSN 2645-9132 · ULUM: Journal of Religious Inquiries · 152 artikel di indeks
-
Artikel Jurnal
Türkiye’de Kıraat Araştırmaları (2020–2025): Sistematik Bir İnceleme
Kıraat ilmi, Kur’an lafızlarının doğru okunması ve anlaşılmasında kritik bir yere sahiptir. Bu çalışmada, Türkiye’de son beş yıl içinde Dergipark veri tabanında yayımlanmış kıraat alanındaki bilimsel makaleler sistematik bir şekilde değerlendirilmiş ve içeriklerine göre titizlikle…
-
Artikel Jurnal
Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kuruluna Yöneltilen Sorular Bağlamında Alevi Gelenek Hakkında Ön Plana Çıkan Konulara Dair Bir İnceleme
Bu çalışmada Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kuruluna (Kurul) yöneltilen sorularda Alevî gelenek hakkında ön plana çıkan konular incelenmektedir. Alevî gelenek, dünyada ve ülkede yaşanan gelişmelere bağlı olarak özellikle de kimlik politikaları kapsamında gerek ulusal gerek uluslararası…
-
Artikel Jurnal
The Salafī Notion of al-Walā’ wa-l- Barā’ (Loyalty and Disavowal) and its implications on Interfaith Dialogue in Nigeria
The Wahhābī/ Salafī outreaches in the second half of the 20th century brought about a new dimension to Muslim-Christian relations in Nigeria. Researchers who studied the phenomenon, seldom make in-depth examination of this characteristic, nonetheless, writers ascribed fundamentalism to the Izala…
-
Artikel Jurnal
Etil Alkol Necis midir? Mezhepler Arası Mukayeseli Bir Değerlendirme
Etil alkol, günümüzde tıp, kozmetik ve gıda sektörlerinde yaygın biçimde kullanılmaktadır Dezenfektanlar, parfümler, ağız gargaraları, ilaçlar ve bazı gıda ürünlerinde yer alması, Müslüman bireylerin günlük yaşamında bu maddeyle doğrudan temas kurmalarına neden olabilmektedir. Mezkûr durum, İslam…
-
Artikel Jurnal
Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun Hazırlanmasının Gerekçeleri
Cumhuriyetin ilanının hemen ardından eğitimde amaç ve yönetim birliğini sağlamak üzere hazırlanan Tevhid-i Tedrisat Kanunu önem ve değerini günümüzde de korumaktadır. Türkiye’deki bütün eğitim kurumlarının yönetiminin Maarif Vekaleti’ne bırakılmasını öngören Kanunun hazırlanmasına götüren süreci iç…
-
Artikel Jurnal
Kurgudan Gerçeğe: Ebû Zer el-Gıfârî’nin Rebeze’ye Gidişi Üzerine Bir Değerlendirme
Hz. Osman’ın halifelik dönemi (23-35/644-656), genellikle iki ana evre çerçevesinde değerlendirilmektedir. İlk altı yıl, fetihlerin devam ettiği ve refah düzeyinin yüksek olduğu bir dönem olarak öne çıkarken; ikinci altı yıl, ganimet gelirlerinin azalmasına bağlı olarak ekonomik kriz ve toplumsal…
-
Artikel Jurnal
Din Öğretiminde Kültürel Çeşitliliğin Sunumu: Ortaöğretim Din Kültürü ve Ahlâk Bilgisi Dersi Örneği
Kültürel çeşitliliğin din öğretimindeki yerini incelemeyi amaçlayan bu araştırmanın konusu, kültürel çeşitlilikle ilgili konuların, öğrenci yapısı bakımından çeşitlilik arz eden bir sınıfta, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersi özelinde nasıl sunulduğunu incelemektir. Araştırmada, nitel araştırma…
-
Artikel Jurnal
Bir Giriş Denemesi: Sülemî’nin Tabaḳāt’ında Zühd Kavramının Kullanımı Tasavvuf Tarihi Dönemlendirmesi Bağlamında Okunabilir mi?
Bir ilmin tarihini yazabilmek ve onu dönemlendirmek o ilmin gelişim seyrini takip edebilmek için oldukça önemlidir. Bu, o ilmi bugüne ve yarına taşıyabilmek açısından elzemdir. Tasavvuf tarihi açısından da bu böyledir. Bu meyanda çağdaş tasavvuf araştırmaları literatüründe doğrudan veya dolaylı…
-
Artikel Jurnal
İşrâkî ve Meşşâî Sentezden Kaynaklı Mâhiyet Problemleri: Kemalpaşazâde ve Devvânî Üzerine Bir Analiz
İbn Sînâ’nın mâhiyet teorisi, varlık ile mâhiyet arasındaki ayrım üzerine temellenmiş olup Fahredîn er-Râzî tarafından sistematize edilmiş, daha sonra epistemolojik ve ontolojik olarak Nasîrüddîn et-Tûsî ve Ali Kuşçu tarafından geliştirilmiştir. Celâleddîn ed-Devvânî, bu teoriyi Osmanlı entelektüel…
-
Artikel Jurnal
Diyanet Gazetesi’nde İman Esaslarının Ele Alınışı Hakkında Bir İnceleme
Bu çalışma, Diyanet Gazetesi’nde İslam dininin iman esaslarının ele alınışını konu edinmektedir. 1968-1990 yılları arasında Diyanet İşleri Başkanlığı’nın süreli dini yayını olarak yayımlanan Diyanet Gazetesi’nin muhtevasında yer alan konulardan biri de İslam dininin inanç/iman esaslarıdır. Kanun’un…
-
Artikel Jurnal
البحث عن منهج في الخطاب المقدماتي عند طه حسين -نماذج مختارة-
الخطاب المقدماتي هو الخطاب الذي يُقدّم النص من منظور شخص آخر غير المؤلف الحقيقي، وهو خطاب إشهاري غرضه تدشين النص وترغيب القارئ إليه. ظهر الاهتمام بالخطاب المقدماتي في الأدب الحديث مع ظهور كتاب "عتبات" للفرنسي جيرار جينيت، خاصة بعدما أولى اهتمامًا كبيرًا بالنص المحيط وما يشتمل عليه من عناوين وتصدير…
-
Artikel Jurnal
Uluslararası Maverâünnehir’den Anadoluya İslâm Âlimleri: İmam Tirmizî ve Hakîm et-Tirmizî Sempozyumu 17-18 Ekim 2024, Tirmiz/Özbekistan
Bu yazıda 17-18 Ekim 2024 tarihlerinde Özbekistan’ın Tirmiz şehrinde Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi (AYBÜ) İlahiyat Fakültesi ile Özbekistan Uluslararası İmam Tirmizî İlmi Araştırmalar Merkezi’nin paydaşlığında ve Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı’nın (TİKA) destekleriyle…
-
Artikel Jurnal
Modern Tıbbın Sekülerleşme Süreci ve Tıbbileştirme İnşası
Bu makalede tıbbın sekülerleşme kavramı çerçevesinde din ile olan ilişkisi ve sosyo-ekonomik çıkar ilişkileri çerçevesinde nasıl tıbbileştirildiği ele alınmıştır. Sekülerleşme süreciyle birlikte tıbbileştirme süreçlerinin de araçları değişmiştir. Daha önceleri dinin (daha çok Hristiyanlığın) etkisi…
-
Artikel Jurnal
Klasik Arapça Sözlüklerin Teşekkülünde Dinin Etkisi
ÖzDil birikimini kayıt altına almak, filolojik varlığın korunması, kutsal metin incelemeleri, devletler arası siyasi ilişkiler, bilgiyi muhafaza etmek ve yabancı kültürlerle irtibat kurmak gibi hususlar sözlüklerin hazırlanmasında etkili olmuştur. Klasik Arapça sözlükçülüğün gelişiminde de buna…
-
Artikel Jurnal
Evlat Edinme Süreci ve Dini Tutum (Dezavantajlı Aileler Üzerine Bir Araştırma)
Evlilik birliği ile oluşan aile kurumu tanımlanırken kullanılan temel kavramlardan biri de çocuktur. Toplumlar, biyolojik olarak çocuk sahibi olamayan çiftleri dezavantajlı olarak nitelendirmektedir. Bu nedenle çocuk sahibi olamayan çiftlerin oluşturduğu aileler genellikle dezavantajlı kabul…
-
Artikel Jurnal
Kur’an ve Sünnet Bağlamında Doğal Afetlere Karşı Takınılması Gereken Bazı Tutum ve Davranışlar
İnsanlık tarihi boyunca tabii afetler insanları zorlayan bir dizi olumsuzlukların tezahür ettiği olaylar olmuştur. Her daim deprem, sel, kasırga ve yangın gibi doğa hadiseleri meydana gelmekte ve bunların bir kısmı afete dönüşebilmektedir. Afet, sözlükte “musibet, belâ, hastalık, kusur, dokunduğu…
-
Artikel Jurnal
Haberî Sıfatlar ve Süleyman Ateş’in Haberî Sıfatlara İlişkin Görüşleri
Bu çalışmada Süleyman Ateş’in haberî sıfatlara ilişkin görüşleri ele alınmıştır. Allah’ın sıfatları konusu, İslam tarihinde daha çok ilk yüzyılın sonlarından itibaren tartışılmaya başlanmış olan bir konudur. Bu tartışmalar Allah’a zâtı dışında veya zâtıyla beraber bir sıfat nispet edilip…
-
Artikel Jurnal
Tefsir Tarihi Yazımı Açısından Fâdıl İbn ‘Âşûr’un et-Tefsîr ve Ricâluhu Adlı Eserinin Değerlendirilmesi
Tefsir tarihi yazımı, her ne kadar tabakât türüne giren Suyûtî’nin (ö. 911/1505) Tabakâtu’l-mufessirîn adlı eseriyle başlatılsa da zaman içinde farklı bir renge bürünmüştür. Başlangıçta kronolojik ya da alfabetik tarzda seyreden yazım türü, 20. yüzyılda Goldziher (ö. 1921) ve Zehebî (ö. 1977) ile…
-
Artikel Jurnal
Kâtip Çelebi’ye Göre Mârifetullah
Bu çalışmanın konusu, İslam düşünce geleneğinin önemli bir meselesi olan mârifetullah’tır. Çalışmada Osmanlı Devleti’nin 17. yüzyılında yetişmiş önde gelen bilginlerinden biri olan Kâtip Çelebi’ye (ö. 1067/1657) göre mârifetullah meselesinin araştırılması amaçlanmıştır. Kâtip Çelebi, hem aklî ve…
-
Artikel Jurnal
Gazzâlî’ye Göre Delillerin Teâruzu ve Tercih Sebepleri (el-Mustasfâ Bağlamında)
Gazzâlî (ö. 505/1111) hicrî beşinci asrın önemli âlimlerinden biridir. Hüccetü’l-İslâm (İslâm’ın delili) unvanıyla bilinen Gazzâlî; kelam, felsefe, tasavvuf, fıkıh, fıkıh usûlü ilimlerinde eserler telif etmiştir. Son eseri olduğu tahmin edilen el-Mustasfâ min ‘ilmi’l-usûl, fıkıh usûlü alanında…