301 hasil
Menampilkan 1–20 · 0,19 detik · RSS
Ortaçağ Araştırmaları Dergisi
ISSN 2667-4882 · Murat Serdar · 301 artikel di indeks
-
Artikel Jurnal
C. Verlinden’in Araştırmasının Ardından Altın Orda’nın Kalbinde (14.Yüzyıl) Köle Ticareti Üzerine Bazı Açıklamalar
Yüzlerce yıl sürdürülmüş olan köle ticareti Doğu’ya seyahat eden İtalyan tüccarlar için oldukça kârlı olmuştur. Moğol İmparatorluğu’nun kuruluşu ile Avrupa’daki ekonomik ve demografik büyüme hem kölelere olan talebin hem de köle ticaretine olan arzın artışına katkıda bulunmuştur. Batılı tüccarların…
-
Artikel Jurnal
Yuan Hanedanı’nda Posta (Yam) Teşkilatı
Moğollar kısa sürede genişleyen egemenlik alanlarını etkin bir şekilde yönetebilmek amacıyla güçlü bir ulaşım ve iletişim ağı kurma ihtiyacı duymuştur. Bu doğrultuda posta teşkilatı ilk kez Cengiz Kağan Döneminde kurulmaya başlanmıştır. Söz konusu teşkilat halefi Ögeday Kağan Döneminde…
-
Artikel Jurnal
Orta Çağ Üniversitelerinde Öğrenci Borçlanması, Yahudi Kredi Ağları ve Kurumsal Çözümler
Studium generale olarak adlandırılan erken dönem üniversiteler, farklı şehir ve bölgelerden gelen öğrencileri bünyesinde toplayan kurumlar olarak şekillenmiştir. Bu entelektüel hareketlilik, bilginin dolaşımını hızlandırırken, ailelerinden ayrılan öğrencilerin üniversite şehirlerinde günümüz…
-
Artikel Jurnal
Tokta Han (1291-1312) Dönemi’nde Altın Orda Devleti’nin Dış Politikası
Bu çalışma, Altın Orda Devleti’nin Tokta Han (1291–1312) Dönemi’nde doğudaki dış politikasını, iç siyasette yaşanan güç mücadeleleriyle bağlantılı olarak incelemektedir. Tokta Han devri, uzun süren fetret yıllarının ardından devletin yeniden merkezî otoriteye yöneldiği bir geçiş evresi niteliği…
-
Artikel Jurnal
Baykuş ve Tevekkül: Geç Ortaçağ Anadolu’sunda Kıssa Yoluyla Dinî Telkin
Bu makale, XV. yüzyıl Osmanlı tasavvuf edebiyatının temel metinlerinden Eşrefoğlu Rûmî’nin Müzekki’n-Nüfûs’unda yer alan bir kıssayı incelemektedir. Hz. Süleyman, bir tüccar ve bir baykuş etrafında kurgulanan bu anlatı, tevekkülü teorik bir kavramdan ibaret bir husus olarak görmez. Bilakis bu…
-
Artikel Jurnal
İbnü’n-Nefîs’te Burhânî Bilimlerin Konu, İlke ve Meseleleri
Bu makalenin konusunu İbnü’n-Nefîs’in burhânî bilimlerin konu, ilke ve meselelerini mantık bilimi açısından nasıl ele aldığını incelemek oluşturmaktadır. Makalenin amacı, beş sanatın en önemlisi kabul edilen burhân teorisinin bir bölümü olan burhânî bilimlerin üç unsuruna ilişkin yaklaşımının…
-
Artikel Jurnal
Sâsânî İran’ında Hristiyan Olarak Ölmek: Pers Şehidi Anlatıları’nda İşkence, Defin ve Rölik Kültü
Bu makale, yaklaşık yirmi yıldır akademik araştırmaların konusu olan Pers Şehidi Anlatıları’ndaki işkence ve defin temalarını kutsal emanet kültüyle birlikte ele almaktadır. Söz konusu şehitlik anlatıları, Sâsânî İran’ındaki Hristiyanların dört asrı aşan bir zaman zarfında fasılasız bir…
-
Artikel Jurnal
“Perfida nam Saracenorum gens indomitorum”: Otto Hanedanlığı’nın Müslümanlarla İlişkileri ve Dönemin Kaynaklarının Müslüman Algısı
Bu çalışma, Doğu Frank Krallığı’nda ve Kutsal Roma İmparatorluğu’nda hüküm süren Otto Hanedanlığı’nın (919-1024) Müslüman dünyasıyla olan sınırlı fakat anlamlı ilişkilerini ve onların bu ilişkiler cereyan ederken Müslümanlar hakkında nasıl bir algıya sahip olabileceğini incelemektedir…
-
Artikel Jurnal
Enok/İdris Figürü Üzerine Karşılaştırmalı Bir İnceleme
Semavi dinlerin kutsal metinlerinde ortak şahsiyetler hem benzer hem de farklı anlatılarla yer almaktadır. Bu şahsiyetlerden biri olan Enok, Yahudi, Hıristiyan ve İslam geleneklerinde Hanok, Enoch, Uhnûh ve İdris gibi farklı isimlerle anılmıştır. Ancak kanonik kutsal metinlerde Enok hakkında…
-
Artikel Jurnal
Şehirlerin Anası Mekke ve Habitus Kavramı
Kur’ân’da “Ümmülkurâ” (Şehirlerin Anası) olarak tanımlanan Mekke, İslâm dünyasının en önemli kutsal merkezlerinden biri olup tarihsel, kültürel ve sembolik açıdan eşsiz bir konuma sahiptir. Hz. İbrahim’den (a.s.) Hz. Muhammed’e (s.a.s.) uzanan peygamberî gelenek içerisinde vahyin indiği ve İslâm’ın…
-
Artikel Jurnal
Anadolu’da Selçuklu-Doğu Roma Etkileşimi ve Erken Türkiye Selçuklu Siyasetinde Sınır, Müzakere ve Meşruiyet (I. Kılıç Arslan’a Kadar)
Bu çalışma, erken Türkiye Selçuklu siyasetinin sınır bölgelerinde üretilen müzakere, tanınma ve meşruiyet pratikleri üzerinden nasıl şekillendiğini ele almayı amaçlamaktadır. Malazgirt Meydan Muharebesi’nden sonra Anadolu’da ortaya çıkan siyasî boşluk, Kutalmışoğullarının ilerleyişini sadece fetih…
-
Artikel Jurnal
Moğol Sürek Avlarının Askerî ve Toplumsal İşlevi
12 ve 13. yüzyıllarda Moğol toplumunda avcılık; ekonomik bir faaliyet olmanın ötesinde askerî eğitim, siyasal otorite ve toplumsal örgütlenmenin temel unsurlarından biri olarak kurumsallaşmıştı. Çocukluk çağından itibaren başlatılan okçuluk, binicilik ve avcılık eğitimi, her bireyin potansiyel bir…
-
Artikel Jurnal
Geç Orta Çağ Cenova’sında Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi
Bu çalışma, Geç Orta Çağ döneminde Cenova Cumhuriyeti’nde kamu otoritesi ve meslek loncaları aracılığıyla yürütülen piyasa gözetimi sistemini incelemektedir. Araştırma, Leges Genuenses’te yer alan hükümler temelinde kasaplar, balıkçılar, fırıncılar, değirmenciler, meyhaneciler, mumcular ve…
-
Artikel Jurnal
Askerî Yapıların Dönüşümü: 14. Yüzyıl İtalya’sında Paralı Asker Birlikleri ve Savaşın Profesyonelleşmesi
Orta Çağ Avrupa’sında feodal askerî yapının çözülmeye başlamasıyla birlikte, savaşlarda düzenli orduların yerini giderek daha fazla profesyonel paralı asker birlikleri almaya başlamıştır. Bu dönüşümün en erken ve çarpıcı biçimde gözlemlendiği coğrafyalardan biri, siyasî olarak parçalanmış, yerel…
-
Artikel Jurnal
Nothing is Just No Thing: Predicating ‘Impossibility’ on the Non-Existent
This study investigates the logical and ontological status of predicating impossibility of non-existent subjects within classical logic, especially in the Islamic philosophical tradition. In the Avicennian tradition, the dictum that “the absolutely nonexistent admits no predication” fostered a…
-
Artikel Jurnal
Çağdaş Müelliflerde Selçuklu Hanedan İmajı
Selçuklulardan bahseden hemen bütün kaynaklarda hanedan hakkında önemli kayıtlar yer almaktadır. Bu kayıtlar umumiyetle hanedanın imajını olumlu vasıflarla anarlar. Öyle ki Orta Çağ [A1.1][A1.2]müslüman müellifleri arasında Selçuklu hanedanı hakkında olumsuz söz söyleyen yok gibidir. Bu müspet…
-
Artikel Jurnal
Muhammed el-Kumî’nin “Şemsü’s Siyak” Risâlesinde Altın Orda Devleti’nin Başkenti Saray Şehrinde Ticaret Malları ve Fiyatları
Orta Çağ muhasebe defterleri, devletlerin maliye sistemlerinin kayıt altına alındığı mühim evraklardan birisidir. Bu kayıtlarda devletin tüm girdi-çıktısı defterlere yazılırdı. XI ve XIV. yüzyıllar arasını kapsayan muhasebe kayıtlarını barındıran risâle örnekleri mevcutken bu tarihten sonrası için…
-
Artikel Jurnal
Skolastik Metafiziğin Zirvesinde: Duns Scotus’un Teslis Yaklaşımı ve İlahi Töz Problemi
Bu çalışma, Hıristiyan Teslis doktrininin merkezî problemlerinden biri olan Tanrı’da birlik ve çokluk arasındaki ilişkinin, Orta çağ Fransisken düşünürü John Duns Scotus’un metafizik ve semantik yaklaşımı çerçevesinde nasıl temellendirildiğini incelemektedir. Hıristiyan düşünce tarihinde modalizm…
-
Artikel Jurnal
Kentsel Süreklilik, Süreksizlik ve Dönüşüm Sürecinde Trabzon: Bir Orta Çağ Kentinin Korunma Sorunsalı
Trabzon’un merkez ilçesi Ortahisar’da yer alan tarihi yerleşim, Anadolu’nun en uzun süre kesintisiz yerleşim görmüş alanlarından biri olarak kabul edilmektedir. Bu araştırmanın amacı, Trabzon’un Orta Çağ/Bizans Dönemi kentsel mirasını tanımlamak, söz konusu mirasın tarihsel topoğrafya içindeki…
-
Artikel Jurnal
Mimar Giulio Mongeri’nin Anadolu’da İnşa Ettiği Banka Yapılarında Selçuklu İzleri
Birinci Ulusal Mimarlık Akımı 1908-1930 yılları arasında, Türk mimarisi ve sanatındaki klasikleşmiş bazı unsurları çağdaş yöntemlerle sanata dâhil ederek Anadolu’ya ait milli bir üslup oluşturmayı amaçlamıştır. Osmanlı’nın son, Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk yıllarına rastlayan bu mimarlık evresi…